← Protokoller
Acil • Gastrointestinal

Akut Kusma–İshal / Dehidrasyon

Stabil hastadan şok/dehidratasyona kadar akut gastrointestinal kayıplarda triyaj, sıvı ve tanısal karar akışı.

Kedi + KöpekAAHA 2024 + Merck 2025Son kaynak kontrolü: Ağustos 2026Web-only protokol

1. Kırmızı bayrak var mı?

  • Şok, hematemez/hematokezya, sürekli kusma, şiddetli abdominal ağrı, yabancı cisim şüphesi, belirgin letarji, hipoglisemi veya ciddi dehidratasyon.
  • Yavru, geriatri, renal/kardiyak hastalık veya eşlik eden toksin şüphesinde düşük eşikle ileri değerlendirme.

2. Perfüzyon mu, dehidratasyon mu?

HİPOVOLEMİ / ŞOK

Önce resüsitasyon bolusu ve her bolus sonrası yeniden değerlendirme.

STABİL DEHİDRASYON

Dehidratasyon açığı + bakım + devam eden kusma/ishal kayıplarını ayrı hesapla.

3. Minimum veri

  • PCV/TS, glukoz, elektrolitler; gerektiğinde kan gazı/laktat.
  • Abdominal palpasyon ve yabancı cisim/obstrüksiyon şüphesinde görüntüleme.
  • Genç ve aşısız hayvanda parvovirüs/panlökopeni gibi bulaşıcı nedenleri düşün.

4. Destek tedavisi

  • Antiemetik ve analjeziyi hastaya göre seç; elektrolit ve glukoz açıklarını düzelt.
  • Rutin antibiyotik verme: sepsis, ağır mukozal bariyer bozukluğu, nötropeni veya doğrulanmış bakteriyel endikasyon yoksa gereksiz antibiyotik kullanımından kaçın.
  • Kusma kontrol altına alınabildiğinde erken, küçük hacimli enteral beslenmeyi destekle.

5. Yeniden değerlendirme

  • Vücut ağırlığı, idrar çıkışı, hidrasyon, K/Na/glukoz ve devam eden kayıplar.
  • Yanıt yoksa pankreatit, obstrüksiyon, toksin, Addison, renal hastalık ve sepsis yönünden yeniden düşün.

Kaynaklar

2024 AAHA Fluid Therapy Guidelines for Dogs and CatsMerck Veterinary Manual — Principles of Treatment of Gastrointestinal Disease in Animals

Bu akış klinik karar desteğidir. İlaçlar aktif madde üzerinden referanslanır; kullanılacak preparatın Türkiye’deki gerçek konsantrasyonu, formülasyonu, uygulama yolu ve hasta özelindeki kontrendikasyonları ayrıca doğrulanmalıdır.

Vetimore web içeriği • Yazdırma / PDF / görsel dışa aktarma özelliği yoktur.